Is Nederland een fietsland op zijn retour?

Het onderzoek is gebaseerd op een uitvraag onder 25.000 Europeanen over hoe fietsen in de dagelijkse praktijk wordt ervaren. Op één aspect is Nederland in elk geval nog altijd koploper: het percentage Nederlanders dat een fiets bezit is nog altijd ruim 91% (en het percentage dat ooit een fiets had is zelfs een bijna perfecte score van 99,7%). Tot zo ver het goede nieuws. Want waar het gaat om de vraag hoe mensen ervaren of het veiliger is geworden voor kinderen om te fietsen in hun leefomgeving schiet ons land in het rood en is er sprake van een duidelijke afname. We scoren daar zelfs als vierde laagste van Europa. Dat geldt ook daar waar gaat om ervaringen verbeteringen in de infrastructuur. Daar scoort Nederland vergelijkbaar (slecht) met Bulgarije, de Balkan en Tsjechië.

Natuurlijk geldt hier dat Nederland een gidsland was en op veel vlakken nog steeds is. Een voorbeeld van een fietscultuur, met goede fietspaden, stallings- en reparatievoorzieningen. Zo zeer dat het beeld op andere plaatsen in Europa gekopieerd wordt en verbeterd wordt. En uiteraard is het dan zo dat op plekken waar de situatie nog niet optimaal was, er snel aanzienlijke verbeteringen behaald kunnen worden. En dus ook ervaren worden. Maar dat neemt niet weg dat we in Nederland moeten oppassen niet gemakzuchtig te worden, de situatie voor lief te nemen. Sterker nog, we staan niet altijd meer stil bij die verworvenheden, zaken waar in het verleden hard voor geknokt is om voor elkaar te krijgen. Bijvoorbeeld door instanties als de Fietsersbond, die in het geweer kwamen tegen onveiligheid voor fietsers.

Dit zijn allemaal punten waar we ook als sportieve fietsers mee te maken krijgen. Juist ook omdat we als geen ander de punten kennen en tegenkomen waar de fietser in de knel komt, waar obstakels liggen of het gedrag van andere weggebruikers de tweewieler in de knel brengt. En dan behoort deze doelgroep nog tot de categorie die met behoorlijk wat ervaringskilometers streetwise fietst.

Maar het is ook iets om voor te blijven strijden. We moeten niet vervallen in zelfingenomenheid. De plek die de fiets in Nederland heeft valt immers onder cultureel erfgoed. En dat onverwoestbare stalen ros zelf ook. Die verdient het om met hand en tand(wiel) verdedigd te worden. En het liefst gaan we natuurlijk flink op de pedalen staan om die weer verder aan te trappen. Zeker voor ons nageslacht. Want als Nederland straks weer flink gaat bouwen én daadwerkelijk wil timmeren aan een betere preventie, dan is die fietsinfrastructuur bepaald geen detail.