Wielercultuur

De meervoudige winst in Brabantse Pijl van de jarige Johan Capiot

De Brabantse Pijl is weer thuis. Zoals ouders hun kroost opvangen na een lange wereldreis, werd de koers verwelkomd in de plaats waar die hoort. In Beersel, in Vlaams-Brabant, iets ten zuiden van Brussel. Het is de plek waar in 1961 de eerste editie van de semiklassieker startte en ook finishte, in de nabijgelegen deelgemeente Alsemberg. Liefst vier decennia lang is dat het vaste decor van de koers, die gedurende die periode door vele Belgische klassiekerspecialisten wordt gewonnen.

Noem er een en je komt diens naam met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid tegen op de erelijst. Eddy Merckx? Uiteraard. Roger De Vlaeminck? Vanzelfsprekend. Freddy Maertens, Frans Verbeeck of Herman Van Springel? Wat denk je zelf?! En natuurlijk prijken ook Daniël Willems, Eddy Planckaert en Johan Museeuw prominent op de lijst van renners die, na een lastige wedstrijd van meer dan tweehonderd kilometer lengte, Alsemberg als eerste weer bereiken. In 2000 besluit de organisatie de startplaats te veranderen. Beersel wordt Zaventem en zeven jaar later Leuven, waar jaarlijks een fraai staaltje citymarketing ten beste wordt gegeven door de Belgische televisieregie. De plaatjes, die vanuit een helikopter worden geschoten, zijn om in te lijsten. Er gaat een decennium voorbij en dan gaat ook Alsemberg als aankomstplaats voor de bijl. Vanaf 2010, de Brabantse Pijl maakt dat jaar voor het eerst onderdeel uit van Flanders Classics, ligt de verlossende witte lijn in Overijse.

Sterrenensemble

De namen die de erelijst van de koers vullen blijven onverminderd in het oog springen. Peter Sagan, Philippe Gilbert, Mathieu van der Poel, Julian Alaphilippe; het is maar een kleine greep uit het keurkorps van winnaars. En nu is de Brabantse Pijl terug waar het allemaal begon. In Beersel. De aankomst blijft weliswaar in Overijse, de start is terug waar die hoort. Als een verloren gewaand kind werd de wedstrijd een jaar geleden, in 2025, warm en liefdevol onthaald. De gemeente pakt onmiddellijk flink uit en organiseert talloze evenementen. Een ervan is een expositie vol herinneringen aan, en memorabilia uit, het roemrijke verleden van de Brabantse Pijl. Het verklaart waarom een ruim drie decennia oud koerstruitje van de Nederlandse TVM-ploeg een prominente plaats toebedeeld heeft gekregen op de tentoonstelling. Het kleinood behoort toe aan de renner die liefst driemaal de sterkste was op de Alsemberg. Een loepzuivere hattrick scoort hij weliswaar niet, dan moet je ze immers allemaal op rij winnen. Tussen 1988 en 1992 behaalt Johan Capiot echter een score van drie uit vijf en mag zich zelfs kortstondig recordhouder noemen als het gaat om wie de Brabantse Pijl het vaakst heeft gewonnen.

Als de Belg op zondag 27 maart 1988 voor het eerst juichend de laatste meters van de Pastoor Bolsstraat, de naam waaronder de Alsemberg in de stratenboeken staat, in gaat, komt de overwinning in de Brabantse Pijl als een ware bevrijding voor de renner en zijn ploeg. Een paar maanden eerder is Capiot met veel bombarie overgestapt van Roland-Skala naar TVM. Aan beide ploegen had hij mondeling zijn diensten toegezegd, waardoor de rechter de toekomst van de Belg mag bepalen. Capiot voert aan namens zijn nieuwe werkgever meer grote koersen te kunnen rijden en bovendien financieel een sprongetje te kunnen maken. De rechter gaat mee in die argumenten en dus mag de renner zijn nog lopende contract met Roland-Skala verscheuren en, in ruil voor een afkoopsom, het truitje van de door Cees Priem geleide ploeg aantrekken. De transfer lijkt al snel minder goed uit te pakken dan gehoopt als TVM geen startbewijs voor Milaan-Sanremo krijgt. Vandaar dat renners en ploegleiding op revanche zinnen zodra de Vlaamse voorjaarsklassiekers op het menu staan. Even zet Capiot de verstandhouding met zijn ploegleider op scherp als hij de E3 Harelbeke, die daags voor de Brabantse Pijl wordt verreden, laat schieten. Hij wil zich optimaal prepareren op de klassieker die hem op het lijf geschreven lijkt. In een door wind en regen geteisterde editie – halverwege zijn er nog slechts vijftig renners in koers – trekt Capiot al na zestig kilometer ten strijde. Eerst nog in gezelschap van Theo de Rooij, Ludwig Willems en Frank Pirard, maar als zijn metgezellen hem niet snel genoeg fietsen, zet de Belg een solo in. Meer dan honderd kilometer, waarbij zes keer de Alsemberg moet worden bedwongen, rijdt Capiot in zijn eentje. ‘Zelfmoord!’, oordeelt Priem vanuit zijn ploegleidersauto. ‘Gekkenwerk!’, is de mening van Capiots mentor Guillaume ‘Lomme’ Driessens. De renner rondt echter feilloos af.

Waar twee vechten

Een jaar later bewijst Capiot ook op andere manieren te kunnen winnen. Ditmaal profiteert hij van het feit dat koplopers Edwig Van Hooydonck en Marc van Orsouw elkaar het licht in de ogen niet gunnen als ze samen de slotkilometer op de Alsemberg in gaan. De twee houden een tempo aan dat een slak met gemak kan bijhouden, waardoor enkele achtervolgers te elfder ure kunnen terugkeren. Capiot is de slimste. En daardoor de snelste. Adrie van der Poel en Dirk De Wolf zijn niet opgewassen tegen de krachtsexplosie, die de TVM-renner uit zijn lijf perst na eerst de anderen het leeuwendeel van de achtervolging op de twee koplopers te hebben laten opknappen. Een loepzuivere hattrick van drie-op-een-rij ligt in het verschiet en Capiot is in 1990 opnieuw in topvorm, getuige zijn overwinning in de Omloop Het Volk een maand eerder, maar Frans Maassen gooit roet in het eten. De Nederlander valt tijdens de vierde beklimming van de Alsemberg aan en profiteert optimaal van het feit dat zijn Buckler-ploeg vele malen sterker is dan TVM. Capiot wordt door zijn knechten aan z’n lot overgelaten en telkens als hij een poging waagt solo naar Maassen toe te springen, zit er een renner van het door cabaretier Youp van ’t Hek zo bespotte biermerk op zijn wiel. Capiot wordt tweede en zal tot 1992 moeten wachten op een volgende overwinning. Dat jaar krijgt hij wel de zo broodnodige hulp van zijn TVM-ploeggenoten en mag, na een korte solo, voor de derde keer juichen op de Alsemberg. Het maakt hem de eerste renner die de Brabantse Pijl driemaal wint. Heel lang kan de Belg niet van dat record genieten. Een jaar later evenaart de al genoemde Van Hooydonck het, om zijn landgenoot in 1996 middels een vierde zege te overtoepen. Het zijn precies de herinneringen waar de gemeente Beersel drie decennia later naar op zoek is, om met een bescheiden expositie vol foto’s, verhalen en koerstruitjes, waaronder het TVM-tricot van Johan Capiot, te vieren dat de Brabantse Pijl na al die jaren eindelijk weer thuis is.

Zelfs eens fietsen in de streek? Lees dan dit verhaal van Bas van Eijk.

Bekijk ook van Vincent de Lijser

De meervoudige winst in Brabantse Pijl van de jarige Johan Capiot

Wielercultuur

Giro 2010: De etappefinish in Nederland die de jarige Rick Flens nooit zal vergeten

Wielercultuur