Wielercultuur

In de verjaardagskalender vandaag: Antonio Coll’s gok, van Colchón CR naar Teka en een Vuelta-zege!

Met zijn overstap naar de Teka-ploeg neemt Antonio Coll in de winter van 1981 een levensgrote gok. De Spanjaard, die namens het bescheiden Colchón CR een aantal aardige resultaten heeft afgeleverd in koersen binnen de grenzen van zijn thuisland, wil hogerop. Het kleine Spaanse team, waarvoor hij de eerste twee jaren van zijn profloopbaan heeft gefietst was nimmer in beeld om grote ronders te rijden. Neoprof Álvaro Pino, enkele jaren later Vuelta-winnaar, is met terugwerkende kracht veruit de bekendste in de overwegend Spaanse selectie van de ploeg.

Vandaar dat Coll zijn zinnen heeft gezet op een werkgever van groter statuur. Dat is Teka zonder twijfel. Met zijn transfer kan de Spanjaard zich aansluiten bij kopmannen Marino Lejarreta en Alberto Fernández. Zij horen in de eerste helft van de jaren ’80 bij de vaandeldragers van het wielrennen op het Iberisch schiereiland. Toch kleeft er ook smetje aan de door een fabrikant van huishoudelijke apparaten gesponsorde ploeg. De renners van Teka schitteren in de Vuelta van 1981 door afwezigheid. Waar alle Spaanse ploegen acte de préséance geven en Coll namens Colchón CR meermaals dicht bij een etappezege komt, zitten Lejarreta, Fernández en hun collega’s thuis. Daags voordat de 36ste editie van de ronde vanuit Santander vertrekt, blazen ploegleider Domingo Perurena en zijn manschappen de aftocht. Het zet de verhoudingen tussen de ploeg en de koersdirectie, die de vurige wens koestert alle nationale toprenners aan het vertrek te hebben, danig op scherp. De reden is een net zo evidente als voorspelbare. Een wat gezette acrobaat en een corpulente clown uit Nederland zongen niet voor niets ooit eens in een kinderliedje: ‘waar het om draait is geld, geld, geld’.

 

Een zakje geld

Om de Spaanse ploegen te verleiden in hun nationale ronde aan te treden, trekt de Vuelta-directie in de jaren voordat ploegen vanwege hun WorldTour-licentie de verplichting hebben in alle grote koersen aan te treden, de portemonnee. 500.000 peseta’s is het startgeld voor ‘thuisteams’. Het is niet bepaald een bedrag dat er in 1981 voor zorgt dat de ploegen onmiddellijk overstag gaan. Veel renners vinden het eerder een belediging dan een beloning en zetten de hakken in het zand. Is de Vuelta-organisatie niet van plan de zak met peseta’s verder te vullen, dan blijven de Spanjaarden liever thuis, luidt de ondubbelzinnige boodschap. Met name Teka, aangevoerd door Lejarreta en Fernández, gaat op oorlogspad. De kopmannen eisen bijna het dubbele. De Vuelta-directie is echter onvermurwbaar en beticht de renners en haar ploegleiding van chantage. Het gevolg is een ruzie waar ze nu zelfs in de familie Hazes van zouden schrikken. Ondanks dat de voltallige Teka-ploeg al in startplaats Santander aanwezig is, wordt het tiental renners van hogerhand gesommeerd huiswaarts te keren. Nog voordat er ook maar één Vuelta-kilometer is gereden. Het maakt dat er op de voorlaatste dinsdag van april in 1981 niet meer dan tachtig renners, verdeeld over acht ploegen, aan de ronde beginnen. Een van die teams is het Colchón CR van Coll en Pino. Terwijl zij meerdere successen bij elkaar fietsen, spreekt de koersleiding hardop uit dat de Teka-renners wat hen betreft ook in de toekomst niet de moeite hoeven te nemen nog naar de ronde te komen.

Niet zo hete soep

Het maakt de stap die Coll in de winter van 1981 zet, een gewaagde. Als de Vuelta-directie voet bij stuk houdt kan hij op korte termijn fluiten naar deelname aan de ronde. Zoals wel vaker wordt de soep echter minder heet gegeten dan dat die werd opgediend. Beide partijen doen, om er nog maar een metafoor die verwijst naar de eettafel in te smijten, water bij de wijn. Als de Spaanse ronde op 20 april 1982 in Santiago de Compostela aan een nieuwe editie begint, is Teka een van de tien deelnemende ploegen. Het zal voor de renners een uitermate succesvolle Vuelta worden. In de vierde etappe, een lastige bergrit tussen Santander en Reinosa, zitten liefst drie ploegmaats in een kopgroep van vijf. Mocht Coll nog twijfelen of hij in de winter wel de juiste keuze had gemaakt, dan is alle onzekerheid die dag voor altijd weggenomen. Lejarreta en Fernández verrichten knap werk om hun nieuwe teamgenoot, die over een beter eindschot beschikt dan zij zelf, zo goed mogelijk in de finale af te zetten. Ondanks dat medekoplopers Claude Criquielion en Ángel Arroyo de Spanjaard het vuur flink aan de schenen leggen, verzaakt die niet. Coll wint een Vuelta-etappe. Namens Teka. Twee tellen nadat hij Criquielion en Arroyo heeft afgetroefd, komen zijn beide kopmannen breed grijnzend over de meet. Teka is terug in de ronde en dat moet de hele wereld weten. Lejarreta zal uiteindelijk zelfs als winnaar van de Vuelta van 1982 de boeken in gaan. Aanvankelijk lijkt Arroyo de beste, maar die krijgt, als hij al gehuldigd en wel thuis zit, telefonisch te horen op doping te zijn betrapt. Hij wordt teruggezet in de eindrangschikking, ten gunste van runner-up Lejarreta. Acht weken later mag Antonio Coll voor Teka debuteren in de Tour, aan de zijde van zijn beide kopmannen. Een betere overstap had hij die winter niet kunnen maken.

Foto Sirotti

Bekijk ook van Vincent de Lijser

In de verjaardagskalender vandaag: Antonio Coll’s gok, van Colchón CR naar Teka en een Vuelta-zege!

Wielercultuur

De jarige Martin Schalkers’ enige Profzege in een vergenten koers

Wielercultuur