Aero, allroad, endurance of gravel. Hoe kies je nu nog de juiste racefiets?

Vroeger was alles beter. Nou ja, niet echt natuurlijk, maar het was wel overzichtelijk: een racefiets was een racefiets. Misschien had je nog een speciale lichtgewicht klimfiets of tijdritfiets, maar de keuze was vrij beperkt. Tegenwoordig krijg je termen als aero, lightweight, endurance, allroad, gravel race en adventure. En dan hebben we het nog niet eens over de verschillende bandbreedtes, geometrieën en geïntegreerde cockpits. Elke fiets wordt in zijn eigen categorie geplaatst, terwijl die categorieën ook nog eens naar elkaar groeien:

• De aero-racefiets wordt steeds comfortabeler.

• De endurance racefiets wordt steeds sportiever.

• Gravelbikes schuiven op richting racefiets.

• Allroadfietsen zitten er tussenin.

Er zijn dus allerlei verschillende categorieën, maar de grenzen zijn behoorlijk vervaagd. Dat maakt de keuze ingewikkelder, maar biedt ook meer mogelijkheden om een fiets te vinden die echt bij jou past. Laten we daarom een aantal categorieën onder de loep leggen.

Aerobike: voor snelheidsduivels

De aerobike is tegenwoordig eigenlijk gewoon de wedstrijdfiets voor profs. Veel merken hebben nog maar één echte koersfiets in de collectie die de profs pakken. Zo heeft Canyon wel de lichtgewicht Ultimate in de collectie, maar pakken profs als Mathieu van der Poel ook in bergetappes de Aeroad. Simpelweg omdat aerobikes tegenwoordig ook al superlicht gemaakt kunnen worden. Én omdat aerodynamica bij de extreem hoge snelheden in het profpeloton een enorm grote rol speelt.

De aero-racefiets is gemaakt om hard te gaan. Aerodynamica, een agressieve zithouding en maximale efficiëntie staan centraal. Ziedaar het verschil met de amateur: wij rijden niet de hele dag aan bijna 50 km/uur, maar fietsen zelfs als we ons best doen vaak niet harder dan 35 km/uur. En bij dit soort snelheden zijn de aerodynamische voordelen van een aerobike aanzienlijk kleiner.

Bovendien is de geometrie van een aerobike vaak zo ontworpen dat je enorm gestrekt en diep op je fiets moet zitten om dat voordeel echt te pakken. Het zijn houdingen die de meeste fietsers nog geen vijf minuten volhouden, laat staan dat ze hun krachten fatsoenlijk kwijt kunnen. Dat wil overigens niet zeggen dat een aero-fiets automatisch ook oncomfortabel is. De moderne aero-racefiets is wat dat betreft veel veelzijdiger dan zijn voorgangers. Maar echt ontspannen toeren zit er vaak niet in.

Conclusie? De aerobike is vooral geschikt voor fietsers die veel op echt hoge snelheid fietsen én die lenig genoeg zijn om diep te kunnen zitten.

Endurance en allroad: de gulden middenweg

Eerst was er de comfortracer, toen kwam de endurance categorie en nu is er de allroad fiets. In de basis komt het allemaal ongeveer op hetzelfde neer: een racefiets die een ontspannen zithouding heeft, veel controle en stabiliteit biedt, maar nog wel het echte gevoel van een racefiets geeft. Dit type fiets is voor 80% van de wielrenners de juiste. Je kunt er serieus op doorfietsen, maar tegelijk biedt de houding en het ontwerp je veel ontspanning, zodat je het ook lang kunt volhouden.

De verschillen binnen deze categorie zijn vaak kleine nuances: de ene fiets heeft iets meer aerodynamisch gevormde framebuizen, de andere biedt ruimte aan bredere banden of is in zijn geheel wat lichter van gewicht. Sowieso kan dit type racefiets bredere banden kwijt dan een aerobike: het varieert grofweg van 32 mm tot maximaal 40 mm. En dat is breed genoeg om ook lichte gravelpaden mee op te gaan. Maar zet hier een set hogere velgen in met 30 mm racebanden en je waant je weer een echte wielrenner.

Conclusie? De endurance of allroad racefiets is de beste keuze voor de gemiddelde wielrenner die ook af en toe een onverhard fietspad mee wil pakken.

Gravel: de categorie met gespleten persoonlijkheid

Toen de gravelfiets zo’n tien jaar geleden op grote schaal zijn intrede deed in de fietswinkel, was het vrij overzichtelijk: je kocht een fiets met brede banden die leek op een racefiets. Dankzij de komst van schijfremmen was de racefiets hier geschikt voor gemaakt en kon je opeens banden van 40 mm monteren. Tegenwoordig heeft geen enkele nieuwe gravelbike meer een maximale bandenbreedte van 40 mm. Het moet breder en breder, terwijl ook aerodynamica ook hier zijn intrede heeft gedaan.

Dat resulteert in een gespleten persoonlijkheid voor de gravelbike: enerzijds zijn er de racey gravelfietsen die echt kiezen voor snelheid, anderzijds zijn er de adventure bikes die steeds ruiger terrein aankunnen. En eigenlijk schuiven de racey gravelbikes steeds meer op richting de categorie hierboven. Koop je een snelle gravelbike met daarbij een aparte set racefietswielen, dan heb je twee fietsen voor de prijs van één.

Ondertussen bewegen de adventure bikes steeds meer richting de hardtail mountainbike. Verende voorvorken zijn inmiddels geen uitzondering meer en de maximale bandenbreedte gaat vaak al richting 2.2 inch – de breedte waarmee we vroeger standaard onze mountainbikes uitrustten. Zo krijg je een fiets waarmee je avontuurlijke bikepacking avonturen kunt maken, zonder dat je te veel met snelheid bezig bent.

Waar moet je écht op letten bij je keuze?

Sta je voor de keuze om een nieuwe fiets te kopen, laat dan vooral die verschillende categorieën even los. Staar je niet blind op de benaming van de fiets. Twee endurance fietsen kunnen onderling meer verschillen dan een endurance fiets en een racey gravelbike.  Ga vooral na wat je wilt gaan doen en waar je voornamelijk fietst.

Heb je die keuzes min of meer gemaakt, dan kan je bij een fietsenwinkel of online je shortlist bepalen. Ga vervolgens zeker over tot het doen van een bikefit, want daarmee kan je die shortlist nog verder toespitsen naar jouw ideale fiets. Je kunt wel een snelle, diepe fiets willen voor jouw doelstellingen, maar als je lichaam daar niet geschikt voor is, is het alsnog een miskoop. Laat je daarom goed opmeten en bepaal samen met de fitter op welke type fiets je het lekkerst zult gaan fietsen.

Want het is uiteindelijk vrij simpel: de beste racefiets is de fiets die aansluit bij jouw lichaam, je doelstellingen en de wegen waarop je daadwerkelijk rijdt. En de beste racefiets voor Mathieu van der Poel is waarschijnlijk niet de beste racefiets voor jou.