Foto Stefano Sirotti

Wielercultuur

Niemand zag het gebeuren: hoe de jarige Danilo Di Luca uit de mist toesloeg in de Amstel Gold Race

De nevel waar de Amstel Gold Race van 2005 nagenoeg de gehele dag in gehuld gaat, lijkt symbolisch voor de carrière van de renner die op 17 april van dat jaar in Zuid-Limburg als winnaar op het podium staat. Om hem heen lijkt immer een dikke laag mist te hangen. Pas als hij zijn fiets voorgoed heeft opgeborgen, noodgedwongen, als gevolg van een levenslange ban, verscheurt hij eindelijk de dikke witte deken, die jarenlang over hem heen lijkt te liggen om zijn daden te camoufleren. Natuurlijk was hij niet vrij van zonden. Integendeel. En nu alles voorbij is geeft hij het eindelijk ruiterlijk toe. Hij lijkt er nog trots op te zijn ook. Niemand die er verbaasd over is. Niet voor niets luidt zijn bijnaam op de fiets ‘de Killer van Spoltore’. Moordenaars tonen zelden berouw. Ze vinden zichzelf vaak een slachtoffer van iets of iemand anders. Van de gehele maatschappij zelfs, als het ze goed uitkomt. Zonder blikken of blozen praten ze hun eigen afschuwelijke daden goed. Ze moeten wel. Precies datzelfde doet Danilo Di Luca ook.

Natuurlijk, hij heeft niemand vermoord, maar de renner uit Spoltore, pal aan de Adriatische kust, is op de fiets wel degelijk een ‘killer’. Vanwege de manier waarop hij in lastige finales genadeloos met zijn concurrenten weet af te rekenen, maar ook doordat hij geen methode schuwt om zijn successen te oogsten. In de biografie ‘Bestie di Vittoria’, die in 2016 verschijnt – Di Luca is dan drie jaar gestopt – en die vrij vertaald naar het Nederlands zoiets betekent als ‘Beesten Gemaakt Voor Succes’ legt de Italiaan uit geen enkele spijt te hebben van zijn daden. Hij moest wel. Zoals feestgangers op een technoparty het credo ‘inkakken = bijpakken’ hanteren, zo doet Di Luca dat jarenlang ook. Hij slikt, spuit en liegt de boel aan elkaar. Om te winnen is immers alles toegestaan. Anderen deden namelijk precies hetzelfde. Vandaar dat Di Luca, in zijn eigen optiek en om zijn geweten zuiver te houden, geen andere keuze had gehad. Gehuld in een dikke laag nevel speelt hij jarenlang mooi weer en doet, ondanks meerdere positieve dopingtests en de daaruit voortvloeiende schorsingen, alsof zijn neus bloedt en ontkent elke aantijging jarenlang in alle toonaarden.

Aan de vooravond van die mistige Amstel Gold Race – de grootste zeges van Di Luca, zoals de Giro van 2007 en Luik-Bastenaken-Luik een jaar later, moeten dan nog plaatsvinden – is de Italiaan niet bepaald van onbesproken gedrag. Dankzij zijn vermeende betrokkenheid bij de dopingzaak Oil For Drugs heeft de Tourdirectie de renner al eens uit Frankrijk geweerd. Die slepende affaire komt later tot ontknoping als Di Luca door de rechter wordt vrijgepleit. De zaken waaraan hij wel schuld heeft, zoals een positieve test op de EPO-variant Cera in de Giro van 2009 of contacten met een omstreden dopingdokter niet lang daarvoor, moeten dan nog wereldkundig worden. Niemand die er weet van heeft als Di Luca zich te midden van een dikke laag mist door het Zuid-Limburgse heuvelland beweegt. Buiten het zicht van alles en iedereen. Net als de rest van het peloton. In de Amstel Gold Race van 2005 lijkt het door de weersomstandigheden weer even of de hoogtijdagen van de legendarische radioverslaggever Theo Koomen terug zijn. De Noord-Hollander, in 1984 noodlottig verongelukt toen hij na een voetbalwedstrijd te hebben becommentarieerd op weg naar huis met zijn auto op een tegenligger botste, was er een meester in om een in feite saai koersverloop in te kleuren met zijn fantasie en taalkunsten. Zonder het oog van televisiecamera’s, die Koomen onmiddellijk zouden ontmaskeren als een bedrieger die een loopje neemt met de realiteit, kon de sportjournalist menig wedstrijd of koers naar zijn hand zetten. Iets soortgelijks doet Sander Kleikers in 2005 namens de regionale omroep L1. Noodgedwongen. Achter op de motor is hij op sommige momenten blij de rug van de bestuurder van het voertuig, die enkele decimeters voor hem zit, te kunnen ontwaren. Zo mistig is het die dag in Limburg.

Kleikers heeft dan ook nauwelijks een idee van het precieze koersverloop. Waar de NOS-televisie zich beperkt tot flitsen, doordat de televisiehelikopter in de mist lange tijd niet kan opstijgen om beelden naar Hilversum door te stralen, zet de Limburger stug door om de grootste eendagskoers van Nederland in de woonkamers van sportliefhebbers te brengen. Het levert een staaltje radio op, waar Koomen in het hiernamaals beretrots op zou zijn geweest. Kleikers verkeert in de veronderstelling dat koploper Marc Lotz, uit Limburg nota bene, wel eens voor een stunt zou kunnen zorgen op de wegen die hij zo goed kent van zijn vele trainingsrondes. In de slotfase ligt de renner van QuickStep solo voorop. Op opgewonden toon beschrijft Kleikers hoe Lotz aan de slotklim van de Cauberg begint. De vermelding dat hij daar het graf van zijn vader zal passeren, geeft het verslag een emotionele lading. In Limburg kruipt menigeen dichterbij het radiotoestel, om de opgebouwde spanning op het moment dat Kleikers zal beschrijven hoe Lotz als winnaar over de meet komt, de vrije loop te kunnen laten. De werkelijkheid is totaal anders, maar net als de carrière van de uiteindelijke winnaar in nevel gehuld. In de afdaling van de Sibbergrubbe is Lotz namelijk al lang en breed bijgehaald door een omvangrijke voorste groep. Hij ligt helemaal niet meer in gewonnen positie, maar Kleikers heeft dat essentiële detail, net als vele andere volgers, volledig gemist. Als een tiental schimmen zich meldt aan de voet van de Cauberg en de nevelige deken die over de heuvel gedrapeerd lijkt, uit rijdt, schiet het knallende groen van een Liquigas-shirt naar voren. De Killer van Spoltore slaat weer toe. Zijn opponenten, onder wie Michael Boogerd en Mirko Celestino, hebben geen schijn van kans. De Italiaan schrijft een editie van de Amstel Gold Race op zijn naam, die dankzij de dikke mist door nauwelijks iemand goed kon worden gezien. Het is tekenend voor Danilo Di Luca, die zich gedurende zijn carrière zo veel mogelijk in nevelen hult, behalve wanneer er gewonnen kan worden. Dan komt hij een kort moment uit de mist tevoorschijn om, zoals het een ware killer betaamt, snel en meedogenloos toe te slaan.

Foto Stefano Sirotti

Bekijk ook van Vincent de Lijser

Vandaag jarig: Jörg Müller (1961)

de Zwitserse wielrenner die trouwde met de dochter van Paul Anka

Wielercultuur

Kampioen op een lekke band: de jarige Abraham Olano in 1995

Iedereen rekende op Induráin, maar het werd Olano

Wielercultuur