Foto A.S.O./Charly Lopez

Koersverhalen Tour de France

Tour de France 2026: hoe gaan de renners om met de verwachte hitte?

De Tour begint over enkele dagen in Barcelona, al wekenlang wordt er gesproken over de mogelijke impact van het weer. Nee, het gaat niet over onweersbuien, sneeuw of regen, maar het gaat over de warmte. De hitteprotocollen die je normaal bij de Vuelta tegenkomt, die moeten nu ook van stal worden gehaald. Voor fans en voor renners staan er nog wat zonnige en daardoor hete dagen op het program.  De Rennersvakbond en organisatie A.S.O. botsen over wat aanpassing betekent: vroeger starten of circuits onder de bomen? Of toch wat anders?

22 juni 2026: Elisa Longo Borghini schrijft op Instagram dat ze amper iets herinnert van de laatste klim van de Tour de Suisse. De Italiaanse had eerder die week nog gewonnen in Locarno en de gele trui gedragen, maar op de slotdag sloeg de hitte toe. Hitteberoerte. “Het was een uitdaging om de finish te halen,” schreef ze. Twee dagen later moest ze rehydrateren voor de Italiaanse kampioenschappen om weer te kunnen fietsen. Dat ze blijkbaar veerkrachtig is, sprak uit het binnenhalen van de Italiaanse nationale titel, afgelopen zondag.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by Elisa Longo Borghini (@elisalongob)

Vijf dagen na haar post registreerden de hulpdiensten in Parijs 109 hittegerelateerde sterfgevallen in 24 uur, alleen al thuis of op straat, niet in ziekenhuizen. Het gemiddelde ligt normaal op zeven. Eén regio tikte 44,3 graden Celsius aan. De hittegolf die Europa teisterde laat ongewild sporen na, ook voor de Tourstart in Barcelona.

Opties

Pascal Chanteur, voorzitter van de Franse rennersvakbond UNCP en voormalig prof, wil dat de koers naar de ochtend verschuift. Starten om 9.00 uur, finishen om 14.30 uur. “De televisie zal er wel bij zijn, want om 14.30 uur zitten er mensen voor de tv. Ik ben ervan overtuigd dat dit gezond verstand is,” zei hij tegen L’Équipe.

Zijn kernargument is de combinatie en de uiteindelijke cumulatieve belasting. “De Tour de France is nog erger. Je herhaalt de inspanningen over 21 dagen,” zei Chanteur. “Stel je voor dat we dit net zes dagen hebben meegemaakt. En men zegt ons dat er een tweede periode van zware hittegolf kan komen.” Renners koelen na een etappe niet simpelweg af. Kerntemperatuur, vochtverlies, verstoorde slaap en de belasting van dag na dag in de zon stapelen zich op, zeker op beklimmingen waar de snelheid daalt en de rijwind wegvalt.

Christian Prudhomme, Tour-directeur, zoekt de oplossing eerder in het terrein dan in het dagschema. “Onze manier van het ontwerpen van bepaalde parcoursen,” zei hij tegen Le Dauphiné. “De klim van de Haag, een van de nieuwigheden van 2026, ligt volledig onder de bomen.”

Vijf of zes jaar geleden, legde Prudhomme uit, zochten parcoursontwerpers juist open wegen op, goed voor televisieverbindingen en publiek langs het parcours. “Vandaag zoeken we integendeel, waar mogelijk, beklimmingen in het bos.” Maar hij trok ook een grens: “Uiteraard zullen we plekken als de Galibier of de Tourmalet nooit uit de Tour de France schrappen.”

Het klinkt een beetje als commentaar voor de bühne. Want een rit vanuit Carcassonne, in het zuiden, begin juli, zal eerder aanvoelen als een menselijke BBQ, dan een ritje ‘onder de bomen’. Hoe graag Prudhomme het ook wil framen.

Het weerbericht voor de etappes rondom Carcassonne voorspelt niet veel goeds: er wordt 33-35 graden verwacht. Ook aan de Costa Brava en in Barcelona zijn die temperaturen de verwachting. Koelen, koelen en nog eens koelen.

Wat WBGT bepaalt

Achter de zichtbare discussie draait een protocol dat de meeste kijkers niet kennen. De UCI meet hittegevaar met WBGT, Wet Bulb Globe Temperature, waarin meer factoren worden meegenomen dan luchttemperatuur alleen. Die index combineert temperatuur, luchtvochtigheid, zoninstraling en wind. In de koerscontext wordt ook de verkoeling door snelheid meegewogen, een detail dat verklaart waarom een Alpencol in stapvoets tempo wezenlijk anders aanvoelt dan een vlakke rit aan 50 kilometer per uur.

Het protocol, ingevoerd in 2024, werkt met vijf zones van wit tot rood. Bij geel en oranje blijft de koers in principe draaien, maar worden operationele maatregelen opgeschaald. Pas bij rood, vanaf een WBGT van 28 graden, komen start- of finishtijdwijzigingen, neutralisatie, inkorting of zelfs schrappen op tafel. Automatisch gaat niets: een stakeholderoverleg met commissarissen, koersdirecteur, arts, veiligheidsverantwoordelijke en ploegvertegenwoordigers weegt elke keer de situatie af.

Stille maatregelen

Wat televisiekijkers zelden zien, is de machinekamer die al in de gele en oranje zone draait. Extra ijs naar de ploegleiderswagens. Schaduwrijke wachtruimtes aan de start waar renners hun warming-up aanpassen. Koelvesten, koude handdoeken, ijssokken. Neutrale motoren die drank en ice packs bij het peloton brengen. Strengere individuele drinkplannen. Lichtere kleding.

Het is dan een enorme logistieke operatie. Transfers van finish naar hotel, koeling van kamers, rehydratatie, slaapkwaliteit: het hele hersteltraject bepaalt mede hoe een renner de volgende ochtend aan de start verschijnt. Precies daar raakt Chanteurs argument over drie weken accumulatie de praktijk. Een koersdirecteur kan ijs leveren en schaduw zoeken, maar niet verhinderen dat het lichaam van een renner dag na dag dieper in het rood kruipt.

We leven tegenwoordig in 2026 en een plaknacht in een gaar IBIS hotel zal er niet snel meer inzitten, maar het blijft toch schipperen voor de teams.

Maakbare grens

Een eerder dit jaar in Scientific Reports gepubliceerde studie, uitgevoerd door onderzoekers uit Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Spanje, analyseerde de hittestress waaraan Tourrenners blootstonden tussen 1974 en 2023. Daaruit bleek dat de hittestress gestaag steeg, met de meeste extreme episodes in het voorbije decennium. IRD-onderzoeker Ivana Cvijanovic waarschuwde in Le Parisien: “Met de toenemende frequentie van recordhittegolven is het slechts een kwestie van tijd voordat de Tour een dag van extreme hitte treft die de bestaande veiligheidsprotocollen op de proef stelt.”

De Tour kan een nieuwe klim in het bos leggen, meer ijs in de karavaan laden en het WBGT-protocol paraat houden. Maar het zal toch ook moeten gaan nadenken hoe men open beklimmingen als Galibier en de Tourmalet, middenin de zon gaat aanvatten. Daarbij, de etappes duren drie weken, en de renner blijft, zoals Chanteur het formuleerde, de variabele. Hoe flexibel we zijn als mens? Dat zullen we misschien nooit echt weten, maar het is te hopen dat de Tour een tweede hittegolf bespaard blijft.

En als het dan toch gebeurt, dan kijken we wellicht om 0900 naar de koers. Want een ding is zeker: kijken zullen we!

Lees ook van HetisKoers!

10 jaar de Rode Lantaarn! 1 juli jubileumuitzending, eind september event

Wielercultuur

Tour de France 2026: hoe gaan de renners om met de verwachte hitte?

Koersverhalen Tour de France