Foto Sirotti
Na Pogačars val begint een nieuwe Vuelta: Mas verdedigt het rood op Aitana
Pogačars exit in de Vuleta heeft de verhoudingen in het klassement volledig veranderd. Enric Mas staat aan de leiding, maar vijf kanshebbers staan binnen handbereik, zeker voor een bergrit met bijna 5.000 hoogtemeters.
Terwijl iedereen in de wielerwereld de schok van de harde val van Pogi aan het verwerken is, gaat het Vuelta circus gewoon door. Want hoe pijnlijk het is voor de grote Sloveense kampioen, de koers wacht uiteindelijk op niemand. We zagen al een eerste selfie van Pogi in een ziekenhuisbed met een nekkraag. De spirit is goed, maar het zal een uitdagend herstel worden. Terug naar de koers. In Villajoyosa vertrekt Enric Mas, de Spaanse kopman van Movistar Team, als nieuwe leider van een Vuelta die gisteren compleet op z’n kop is gezet. Een dag na de zware val en opgave van Tadej Pogačar wacht Mas meteen een uitdaging van jewelste. De slotklim naar de Alto de Aitana is er eentje voor de echte klimmers, met bijna 5.000 hoogtemeters onderweg. Niet dat Mas geen klimmer is, maar hij heeft nog niet eerder in deze positie verkeerd.
Mas heeft één minuut voorsprong op Primož Roglič, viervoudig winnaar van de Vuelta. Felix Gall volgt op 1:11. Sepp Kuss, Oscar Onley en Richard Carapaz staan iets meer dan twee minuten achter de nieuwe leider. Na een eerste week waarin Pogačar de koers controleerde, liggen vijf uitdagers weer binnen één aanval van het rood.
Mas kreeg de leiding in zijn schoot geworden doordat Pogačar na zijn val niet verder kon. Hij weigerde na de finish de rode trui aan te trekken. Uit respect voor de Sloveen vond hij het niet passend om het tricot op het podium te dragen.
“Er begint nu een nieuwe wedstrijd en ik hoop dat we er klaar voor zijn”, zei Mas. Veel tijd om aan die nieuwe werkelijkheid te wennen krijgt hij niet.
Zes klimmen op weg naar Aitana
De negende etappe telt 187 kilometer tussen Villajoyosa en de Alto de Aitana. Over zes beklimmingen verzamelt het peloton 4.952 hoogtemeters. Daarmee behoort de rit tot de twintig zwaarste Vuelta-etappes uit de geschiedenis van de ronde.
El Miserat vormt onderweg de moeilijkste hindernis. De klim is een echte Vuelta klim, met stroken tot 23 procent. Hier liggen kansen om de koers al ruim voor de slotklim open te breken. Daarna volgt de slotklim naar Aitana, ongeveer 22 kilometer lang. Het gemiddelde is minder meedogenloos dan op El Miserat, maar in de laatste zeven kilometer liggen langere stroken rond 8 procent.
Ook de warmte kan nog meespelen. Er worden temperaturen rond de 30 graden wordt verwacht, omstandigheden waarin Mas doorgaans goed presteert. De aankomst ligt bij de militaire basis op Aitana, waar de toegang voor publiek beperkt is. Na deze rit volgt de eerste rustdag. Het is dus perfect om alles te geven en dan daarna een dag bij te kunnen komen.
Movistar moet daardoor kiezen hoeveel controle het wil uitoefenen. Een vroege vlucht met gevaarlijke klassementsrenners dwingt de ploeg tot werken, terwijl Roglič en Gall hun helpers kunnen sparen. Mas heeft het rood, maar nog niet de marge waarmee hij een slechte dag kan opvangen. Het blijft tenslotte Movistar.
Roglič jaagt op record
Voor Roglič, de Sloveense kopman van Red Bull-BORA-hansgrohe, krijgt de Vuelta een nieuwe lading. Hij won de ronde in 2019, 2020, 2021 en 2024 en deelt het record van vier eindzeges met Roberto Heras. Een vijfde overwinning zou hem alleen recordhouder maken.

Roglič bouwde zijn seizoen rond deze Vuelta. Hij sloeg de Tour over en bereidde zich onder meer op Tenerife voor. Het is bovendien zijn laatste grote doel voor Red Bull-BORA-hansgrohe, dat hij na dit seizoen verlaat.
Gall staat slechts elf seconden achter Roglič en hoeft evenmin af te wachten. Daarachter beschikt Kuss over de ervaring van zijn Vuelta-zege in 2023, terwijl Carapaz op lange beklimmingen vaak zelf het initiatief neemt. Aitana kan de kleine verschillen tussen hen uitvergroten.
De 23-jarige Onley, Britse klassementsrenner van Netcompany INEOS, begint als vijfde op 2:16 van Mas. Hij lag zaterdag zelf tussen de gevallen renners, maar kwam op zachte ondergrond terecht en kon snel verder. Onley zei dat hij achter UAE en Visma reed toen er plots overal renners op de grond lagen.
Zijn positie verandert de mogelijkheden voor INEOS. Onley staat ongeveer een minuut van het podium en hij hoeft op Aitana niet uitsluitend te volgen. De nieuwe situatie
Een peloton na vijf grote valpartijen
De achtste etappe leverde naast een nieuw klassement een veiligheidsdebat op. Volgens het medische overzicht waren er vijf grote valpartijen en minstens vijftien slachtoffers. Al in de geneutraliseerde zone gingen tien renners onderuit. Diego Uriarte en Floris Van Tricht konden niet verder, later moest ook Mattia Gaffuri opgeven.
Pogačar viel met ongeveer 32 kilometer te rijden, in de aanloop naar de Puerto de Barx. Hij kwam hard op zijn hoofd en schouder terecht en stapte later in een medische wagen. Daarmee eindigde zijn jacht op de ontbrekende grote ronde. Het was zijn eerste voortijdige opgave in een Grand Tour.
Het peloton vertraagde na de crash om de rode trui terug te laten keren. Toen duidelijk werd dat Pogačar niet verder kon, reden zijn zeven ploeggenoten van UAE Team Emirates XRG gezamenlijk naar de finish en kwamen ruim achter het peloton binnen. Daar gingen ze rechtstreeks naar de teambus.
Matthew Brennan, de twintigjarige Brit van Team Visma-Lease a Bike, hekelde daarna het agressieve positioneren. “Veel mensen dachten vandaag dat ze superhelden waren”, zei hij over de risico’s in het peloton.
Bryan Coquard won in Xeraco zijn eerste Grand Tourrit bij zijn dertiende deelname. Voor Mas, Roglič en de overige klassementsrenners begint de volgende koers al op El Miserat. Boven op Aitana zal blijken wie na Pogačar de favorietenrol kan waarmaken.