Col du Haag: van kapotte bosweg tot scherprechter van de Tour
Een e-mail, bijna 450.000 euro en 5,6 kilometer nieuw asfalt brachten een vergeten weg in de Vogezen naar het Tourparcours. Vandaag wacht het peloton een onregelmatige klim met stroken boven 15 procent.
Op zaterdag 18 juli draait het Tourpeloton bij Saint-Amarin een weg op die enkele jaren geleden nauwelijks berijdbaar was. De Col du Haag, een nieuwe beklimming in de Tour de France, is vandaag de laatste klim van de veertiende etappe tussen Mulhouse en Le Markstein Fellering.
De officiële Tourgids vermeldt 11,2 kilometer aan gemiddeld 7,3 procent. De top ligt op 1.233 meter, na 149,4 kilometer koers. Daarna resten nog 5,9 kilometer tot de aankomst op Le Markstein, de klassieke top in de Vogezen.
Maar laat je niet in de luren leggen door het gemiddelde. De klim bevat vier stroken boven 15 procent, het heeft een paar korte afzinkjes en onregelmatige passage met een continue veranderend stijgingspercentage. Een nieuw pareltje in de Vogezen? Parcoursbouwer Thierry Gouvenou noemt de Haag zelfs de moeilijkste klim van de rit. In de slotkilometer loopt de weg volgens hem op sommige plaatsen aan 12 à 13 procent omhoog. Dit is Pogi-time.
Vijf beklimmingen
De etappe vanuit Mulhouse telt 155,3 kilometer en ongeveer 3.800 hoogtemeters. Voor de Haag krijgt het peloton al de Grand Ballon, Col du Page, Ballon d’Alsace en Col du Hundsruck voor de wielen. De nieuwe klim volgt dus pas na vier eerdere cols.
Vanaf Saint-Amarin, op ruim 400 meter hoogte, loopt de oude weg vrijwel direct steil omhoog. Na ongeveer vier kilometer bereikt de koers Geishouse. Daar begint het bekendste deel van het project: de autovrije Voie verte du Haag.
Hoewel het asfalt net gelegd is, heb je niet te maken met een lekkere loper. Je hebt steile stukken die worden afgewisseld met vlakkere passages en een korte dalende strook. Er zit ook een scherpe linkerbocht in, waarna opnieuw een helling van ongeveer 16 procent volgt.
“De laatste helling is een echte springplank om verschillen te maken”, zei Gouvenou in de voorbeschouwing van RTBF. Een achterstand op de top is daardoor lastig goed te maken. De resterende kilometers richting Le Markstein zijn grotendeels vlak.
Een mailtje aan Prudhomme
De weg tussen Geishouse en de Haag werd in 1968 verhard om de Thurvallei met de Route des Crêtes te verbinden. Vorst, gebrekkig onderhoud en bosbouw veranderden hem later in een opeenvolging van gaten en scheuren. Motorverkeer werd geweerd en het kleine Geishouse, dat bij de volkstelling van 2023 424 inwoners telde, kon de renovatie niet alleen betalen.
Cyrille Ast, burgemeester van Saint-Amarin en voorzitter van de plaatselijke gemeentefederatie, zag een andere bestemming voor de weg. Geïnspireerd door de Col de la Loze stelde hij voor om het traject niet als gewone autoweg, maar als ‘voie verte’ voor fietsers en voetgangers te herstellen.
Op vrijdag 16 april 2021 stuurde Ast om 12.47 uur een e-mail aan Christian Prudhomme, de directeur van de Tour de France. Hij vroeg of de Tour belangstelling had voor een passage over de toekomstige fietsweg. Twee uur later ging zijn telefoon.
“Tot mijn grote verbazing belde hij me persoonlijk”, zei Ast tegen ICI Alsace. “Hij zei dat het een fantastisch voorstel was en dat hij ons bij deze aanpak steunde.” De uit de Elzas afkomstige Prudhomme kende de beklimming al.
Bijna 450.000 euro voor nieuw asfalt
De steun van de Tour hielp het lokale plan vooruit. De renovatie kostte bijna 450.000 euro. De Franse staat, de regio Grand Est en de Collectivité européenne d’Alsace namen samen bijna 80 procent van dat bedrag voor hun rekening.
Na ongeveer vier maanden werk kreeg 5,6 kilometer tussen Geishouse en de top volledig nieuw asfalt. De ‘voie verte’ werd in juni 2023 geopend, vlak voor de cyclo L’Alsacienne. Auto’s zijn er niet toegestaan. Wielrenners en wandelaars delen de weg, terwijl er jaarlijks ook wedstrijden op rolski’s worden gehouden.
Profrenners verkenden de Haag ruim voor het Tourcircus van vandaag. Valentin Paret-Peintre, Franse klimmer, was een van de eerste beroepsrenners op het nieuwe asfalt. Ook Paul Seixas, Tadej Pogačar en Isaac Del Toro kwamen de klim verkennen.
Voor de lokale renners is de nieuwe Tourcol al langer gewoon trainingsgebied. Guy Guntz, een 75-jarige oud-renner uit Saint-Amarin, rijdt hem minstens eenmaal per week. De weg is nu stil en autovrij. Vandaag deelt hij die weg voor het eerst met de Tour de France.