De meest memorabele Nederlandse Vuelta-prestaties: De Vuelta winst van Jan Janssen (1)

Juan Janssen

Als De Volkskrant-journalist Bart Jungmann Jan Janssen in 2017 opzoekt om samen terug te blikken op zijn Vuelta-overwinning van precies een halve eeuw eerder, heeft de Nootdorper een paar fraaie anekdotes paraat. Een ervan hebben we anderhalve week geleden al aangehaald, toen de successen van de TeleVizier-ploeg in de Spaanse ronde van 1967 werden besproken. De manschappen van Kees Pellenaars weten dat jaar liefst acht etappes te winnen. Het is de ploegleider echter een doorn in het oog dat uitgerekend de meest succesvolle Nederlander, Janssen dus, voor het Franse Pelforth uitkomt. Sterker, ‘Juan Juanssen’, zoals de Spanjaarden hem liefkozend noemen, heeft meermaals een aanbod van Pellenaars om naar TeleVizier over te stappen van de hand gewezen. Vandaar dat de sigaar rokende ploegleider een andere manier zoekt om deel uit te maken van Janssens succes. In de zestiende etappe koerst het peloton naar San Sebastián, waar terreurorganisatie ETA flink wat spijkers en punaises op de weg heeft gestrooid. Janssen en enkele andere klassementsrenners rijden lek. Als iedereen nieuwe wielen heeft en de koers verder gaat, komt Pellenaars met zijn volgwagen naast Janssen rijden. Brutaal roept hij zijn landgenoot toe dat, mocht er weer iets misgaan, hij er wel voor zal zorgen dat Janssen snel weer in het zadel zit. Niet dat de latere Vueltawinnaar veel heeft aan die opmerking. Renners mogen immers geen materiaal aannemen van een concurrerende ploeg. Twee dagen nadat Janssen tot eindwinnaar is gekroond staat, als hij weer thuis is in Nootdorp, ’s ochtends in alle vroegte Pellenaars op de stoep. De TeleVizier-ploegleider komt een aanzienlijk geldbedrag opeisen. Zonder zijn hulp zou Janssen de Vuelta nooit hebben kunnen winnen, luidt de redenatie van ‘Den Pel’. De stomverbaasde renner ontsteekt in woede en wijst Pellenaars zonder pardon de deur.

Al vroeg in Amarillo

Het is niet de enige anekdote die de eerste Nederlandse winnaar van een grote ronde opdiept. Op de openingsdag van de 22^ste Vuelta voelt Janssen onmiddellijk dat zijn benen goed zijn en dat hij kans maakt op de eindzege. Na een door Guido Reybrouck gewonnen ochtendetappe verovert de Nederlander ’s middags de amarillo leiderstrui door een korte tijdrit in Vigo te winnen. Naar eigen zeggen rijdt Janssen zo hard dat de takken nog net niet van de bomen breken, als hij een beboste bocht aansnijdt. Ze bewegen echter wel degelijk door de voorbij zoevende renner, beweert Janssen een halve eeuw later. In 1967 blijkt hij uiteindelijk de zwaarste dobber te hebben aan een ploeggenoot. Jean-Pierre Ducasse glipt in de vijfde etappe mee met een kopgroep, die met ruim vijf minuten voorsprong de finish bereikt. Een dag later is de Fransman opnieuw bij de pinken, net als Janssen ditmaal, en neemt de klassementsleiding over van José Manuel López Rodríguez. Het bezorgt de Nederlander een levensgroot probleem. Janssen voelt zich goed, maar kan moeilijk een Pelforth-ploeggenoot onder vuur nemen. Bovendien zijn de bergetappes in de Vuelta in die jaren lang niet zo zwaar als nu. De cols zijn zelden hoger dan 1200 meter boven zeeniveau en op onverharde geitenpaden wordt ook niet gereden. Janssen zal zijn achterstand dus in tijdritten moeten goedmaken. Tot zijn geluk wordt er in de laatste vier etappes tweemaal tegen het uurwerk gereden. Etappe 15B is een 44 kilometer lange chronorace tussen Laguardia en Vitoria. Twee dagen later, een etmaal voordat eindpunt Bilbao wordt bereikt, staat een volgende tijdrit op het programma. In de eerste individuele proef verkleint Janssen zijn achterstand op Ducasse, die ruim een week lang een slordige zeven minuten bedraagt, fors. In de stromende regen houdt de Fransman 53 seconden over op zijn ontketende ploeggenoot. Dat Janssen in het noodweer zo veel tijd goed maakt, is extra knap, omdat de regen hem dwingt zonder bril te fietsen. Anders ziet hij immers niets. Ook zonder heeft Janssen beperkt zicht. De kleine minuut die de Nederlander aan de vooravond van de tweede tijdrit nog moet goed maken is overbrugbaar, maar dan zal hij Ducasse in de tweede chronorace, van Villabona naar Zarautz, dus nog een keer moeten verslaan.

Opnieuw schudt Janssen, in gesprek met Jungmann, een mooie anekdote uit zijn mouw. Tijd om het parcours per fiets te verkennen is er namelijk niet op die voorlaatste Vueltadag in 1967. Ploegleider Maurice De Muer zet zijn beide renners daarom op de achterbank van zijn volgwagen en legt zo de 28 kilometer lange etappe alvast af. Na een dik kwartier draaien en keren over smalle Spaanse weggetjes springen de tranen bij Ducasse in de ogen. De jonge Fransman is vermoeid van alle inspanningen en ziet het niet meer zitten. Dit parcours is niets voor hem. Juist die reactie van zijn ploeggenoot naast hem op de achterbank geeft Janssen het zelfvertrouwen en de kracht om de eindoverwinning binnen te halen. De 53 seconden marge die Ducasse nog over heeft smelten in de eerste tijdritkilometers als sneeuw voor de zon. Een dag voordat het peloton de stadsgrenzen van Bilbao binnen rijdt, is de eerste Nederlandse Vueltazege een feit.