Etappewinnaar Jan Harings en de succesvolste Vuelta ooit voor Nederland

Vijf landgenoten succesvol

Natuurlijk leidt de winnaar van het algemeen klassement zijn eindzege in door een etappe op zijn naam te schrijven, maar ook vijf andere landgenoten zijn succesvol. Gerben Karstens (4x), Evert Dolman, Henk Nijdam, Jos van der Vleuten en Jan Harings kapen een rit. Het is een ongekende oogst voor het Nederlandse wielrennen in het algemeen en de TeleVizier-ploeg in het bijzonder. Op Janssen na, die uitkomt voor het Franse Pelforth, rijden de andere Nederlandse ritwinnaars stuk voor stuk voor het door Kees Pellenaars geleide team. Drie jaar eerder was een gelegenheidsformatie die, gesponsord door de omroepgids van de AVRO, in 1961 al mee deed aan de Ronde van Nederland, getransformeerd in een heus profteam. Onmiddellijk had TeleVizier een invitatie voor de Tour gekregen. Nijdam had aangetoond dat de uitnodiging volkomen terecht was en de zesde etappe op zijn naam geschreven. Het dagsucces van zijn pupil was een ijzersterke comeback van ‘Den Pel’, zoals Pellenaars ook wel genoemd werd in het peloton. Enkele jaren eerder was de ploegleider, die in de jaren ’50 onder anderen Wim van Est en Wout Wagtmans naar Nederlands Toursucces had gegidst, zonder pardon aan de kant geschoven door de KNWU. Aanleiding was het niet-selecteren van Van Est voor de Franse ronde van 1957. Het incident resulteerde er zelfs in dat boze supporters Pellenaars thuis wilden komen opzoeken om verhaal te halen. Dat verleidde de Brabander er dan weer toe om zelf een groot bord in zijn voortuin te planten met de tekst ‘hier is ‘t’.

Interne strijd

Het is bij lange na niet de enige merkwaardige actie van Pellenaars. Ook in de Vuelta van 1967 doet de ploegleider van TeleVizier op een bijzondere manier van zich spreken, zal Janssen later uit de doeken doen aan Volkskrant-journalist Bart Jungmann. Ondanks dat zijn renners hem de ene na de andere etappeoverwinning bezorgen, zint het Pellenaars allerminst dat Janssen nog net wat succesvoller is en de eindzege voor zich zal opeisen. Dat de beste Nederlandse wielrenner van de jaren ’60 nagenoeg zijn gehele loopbaan voor een Franse werkgever kiest, is ‘Den Pel’ een doorn in het oog. Het liefste zou hij Janssen in het TeleVizier-tenue de weg op zien gaan. Het feit dat de ‘bebrilde Nootdorper’, zoals de Vueltawinnaar van 1967 vaak wordt genoemd, meermaals een aanbieding van de hand heeft gedaan zint Pellenaars allerminst. Het is de katalysator van een ferme dosis afgunst, die de ploegleider naar buiten toe zelden kan verhullen. Meest sprekende voorbeeld is de uitspraak die Pellenaars een jaar later zal doen, als Janssen zich kroont tot de allereerste Nederlandse Tourwinnaar. ‘Als Janssen de Tour kan winnen, kan mijn schoonmoeder het ook’, laat een van cynisme gespeende ploegleider het journaille optekenen. Ook ruim een jaar eerder, in de veelbewogen Vuelta van 1967, hebben de twee het al met elkaar aan de stok. Je vraagt je bijna af waarom. Op het moment dat het peloton het Baskenland bereikt, waar terreurorganisatie ETA de renners onderwerpt aan een tapijt van spijkers en punaises, die rijkelijk over het asfalt zijn uitgestrooid, heeft TeleVizier al zes van de uiteindelijke acht dagsuccessen op haar naam staan. Op de twee slotdagen zal Karstens dat aantal nog met twee stuks aanvullen.

Een dag eerder zet het peloton koers naar San Sebastián, als zich een acht man sterke kopgroep formeert. Janssen zit er vanzelfsprekend bij, net als zijn Franse ploeggenoot Jean-Pierre Ducasse, die op dat moment nog het algemeen klassement aanvoert. Ook Tom Simpson is van de partij, enkele maanden voor zijn fatale beklimming van de Ventoux. Andere bekende namen zijn Rolf Wolfshohl en Raymond Poulidor. Stuk voor stuk rijden ze hun tubes aan flarden op de kraaienpootjes, die de Baskische actievoerders op de weg hebben gestrooid. De enige die geen lekke banden heeft is Pellenaars, die in zijn volgwagen achter de koplopers rijdt. Ook TeleViziers klassementsman Cees Haast – hij zal uiteindelijk vijfde worden in de ronde – bevindt zich namelijk in voorste gelederen. Als iedereen van nieuwe wielen is voorzien en de koers zich weer in gang trekt, stuurt Pellenaars zijn volgwagen naast de fiets van Janssen. Met een dikke sigaar in zijn mond roept hij zijn landgenoot toe dat, mocht er weer iets misgaan, hij wel zal zorgen dat Janssen snel weer in het zadel zit. Niet dat de latere Vueltawinnaar serieus iets kan of mag met die opmerking. De renner weet immers maar al te goed dat het helemaal niet is toegestaan materiaal aan te nemen van een concurrerende ploeg. Het zal ook niet nodig zijn. Janssen, Ducasse, Simpson, Haast en de anderen bereiken zonder opnieuw wielen of banden te moeten wisselen San Sebastián. Een dag later zal eerstgenoemde zijn Franse ploeggenoot in een 28 kilometer lange tijdrit van de leiderstrui beroven. Janssen wint als eerste Nederlander ooit de Vuelta. Tot zijn stomme verbazing staat twee dagen later, als hij weer thuis is in Nootdorp, ’s ochtends in alle vroegte Pellenaars op de stoep. Die geeft te kennen te komen afrekenen. Zonder diens assistentie had Janssen de Vuelta nooit gewonnen. Tenminste, dat is de optiek van ‘Den Pel’. Janssen ontsteekt in woede en zet Pellenaars, als was die een colporteur, zonder pardon buiten de deur. De Vuelta van 1967 mag dan, dankzij Karstens, Nijdam, Van der Vleuten, Dolman, Harings en Janssen de meest succesvolle ooit zijn voor Nederland, Pellenaars probeert net een paar graantjes te veel mee te pikken van de ongekende weelde aan overwinningen.