The Cyclists’ Alliance waarschuwt UCI: vrouwenwielrennen is gebouwd op fragiele fundamenten

Bij de Amstel Gold Race van 2026 ging de camera pas aan rond 55 kilometer voor de streep. In Luik-Bastenaken-Luik kregen kijkers alleen de laatste 45 kilometer live te zien, en dat was mede te danken aan het recordtempo van de mannenwedstrijd eerder op de dag. Het voorjaar leverde bewogen koerswerk op. Het meeste gebeurde buiten beeld.

Op maandag 4 mei publiceerde The Cyclists’ Alliance (TCA), de onafhankelijke vakbond van het vrouwenpeloton, haar reactie op de UCI-consultatie over de toekomst van het professionele wegwielrennen. Het document telt 16 pagina’s, draagt de handtekening van TCA-voorzitter Grace Brown en bevat een reeks aanbevelingen op vier fronten: zichtbaarheid, kalenderstructuur, economisch model en veiligheid.

Vrouwenwielrennen is volgens TCA “built on fragile foundations”, gebouwd op fragiele fundamenten. De groei die de UCI zelf als “opmerkelijk” bestempelt, heeft niet geleid tot een stevigere structuur onder de Women’s WorldTour. De developmentlaag die eronder zit, de Continental teams en kleinere wedstrijden waar rensters hun vak leren, is volgens TCA in verval. Dat is niet helemaal uit de lucht gegrepen.

Zichtbaarheid

Het tv-debat domineerde het voorjaar van 2026. De Ronde van Vlaanderen, Parijs-Roubaix, de Amstel Gold Race, de Waalse Pijl: keer op keer begon de uitzending pas nadat de mannenwedstrijd was afgelopen, waardoor kijkers het eerste deel van de vrouwenkoers misten. O.a. Demi Vollering bracht het onderwerp ter sprake.

TCA presenteert die voorbeelden als bewijs dat het product er al is, maar de toegang tekortschiet. De bond stelt dat kijkcijfers aantonen dat publiek wel degelijk kijkt wanneer het de kans krijgt. Tegelijk trekt Deena Blacking, managing director van TCA, het verhaal breder. ‘Het is een ecosysteem dat sterk met elkaar verbonden is’. De sport heeft volgens haar een ‘diepgaande, samenhangende multimediastrategie’ nodig, van YouTube en sociale media tot documentaires en digitale platforms.

Wie er precies verantwoordelijk is voor de beperkte uitzendtijd, blijft een complex punt. Wedstrijdorganisatoren bepalen het kader. Host broadcasters nemen de productiebeslissingen. De UCI stelt minimumvereisten, maar TCA stelt dat die te vaag zijn om goed te handhaven.

Een derde van het seizoen in vijf weken

De brief legt een opvallende scheefgroei in de kalender bloot. Volgens TCA valt ruwweg een derde van alle Women’s WorldTour-koersdagen tussen 3 mei en 7 juni. De tweede seizoenshelft, van juli tot oktober, telt slechts 22 koersdagen, goed voor 31 procent van het totaal. Een renster die niet geselecteerd wordt voor de Tour de France Femmes houdt in die periode nog maar 13 mogelijke koersdagen over.

Die concentratie verhoogt de druk op de rensters, zowel fysiek als mentaal, maar ook op de ploegbudgetten vroeg in het seizoen. Als concrete ingreep stelt TCA voor om de Vuelta Femenina van mei naar september te verplaatsen, na afloop van de mannenvarianten. Dat zou het seizoen beter spreiden en de tweede helft van de kalender interessanter maken.

Hoge druk

Heidi Franz, renster bij St Michel – Preference Home – Auber93 en bestuursvertegenwoordiger bij TCA, beschrijft wat beperkte uitzendtijd concreet betekent in het peloton. ‘De vroege ontsnapping is een grote kans voor kleinere teams om hun sponsors te laten zien op tv’, zei ze. ‘Als je niet de leider bent of de renster die het resultaat en de aandacht op het podium krijgt, is dit cruciaal. Als het gaat om het binnenhalen van contracten, het laten zien van je sterke punten of het opbouwen van een reputatie, kan deze verslaggeving iemands carrière maken of breken.’

De kettingreactie die TCA beschrijft loopt langs bekende lijnen: minder beeld leidt tot minder sponsorwaarde, minder sponsorwaarde zet druk op teams, en druk op teams raakt banen en de aanvoer van talent. De bond stelt dat er momenteel geen eerlijk, stabiel en duurzaam economisch model bestaat voor het vrouwenwielrennen. Stijgende regelgevings- en operationele kosten hebben het aantal geregistreerde profs teruggebracht, terwijl Continental teams verdwijnen.

Elisa Longo Borghini wordt in de brief geciteerd: ‘Ik ben bang dat de WorldTour op een gegeven moment kan imploderen.’

Veiligheid nummer 1

Brown noemt het veiligheidsgedeelte van de brief het meest dringende en vraagt de UCI om de aanbevelingen als prioriteit te behandelen. De voorstellen zijn concreet: verplichte, onafhankelijk ge-audite parcoursnormen, sprint dranghekken zonder voetjes op de finishstrook, ski-achtige vangnetten op snelle afdalingen, een onafhankelijke event safety manager per wedstrijd en het schrappen van gevaarlijke scherpe bochten in de laatste 500 meter. De A.S.O. zal daar wel weer iets van vinden….

Daarnaast vraagt TCA om betere medische protocollen, waaronder screening op REDs, strengere hersenschudding protocollen en een steviger kader voor een veilige omgeving voor rensters.

De UCI heeft in april al stappen aangekondigd op veiligheidsvlak: onderzoek naar airbags, gestandaardiseerde signalisatie, meer controle van gevaarlijke zones en veiligheidsanalyses over 147 wedstrijden in het seizoen 2026. Of die maatregelen ver genoeg gaan, is precies wat TCA betwist. Een analyse achteraf, zoals het er nu uitziet, gaat geen zoden aan de dijk zetten op dit moment.

Vervolg

De UCI opende de consultatie in februari 2026 en stelde de deadline voor inzendingen op 30 april. Het proces richt zich op het economische model, de kalender, deelnameregels, fan engagement, veiligheid en de geloofwaardigheid van sportieve resultaten, voor zowel het mannen- als vrouwenwielrennen.

Naast TCA dienden ook andere partijen, waaronder Rapha, bijdragen in die op meerdere punten overlappen met de zorgen van de renstersbond. Blacking zei dat TCA hoopt deel uit te maken van de discussies die uit het consultatieproces voortkomen. ‘Het moet een gezamenlijke inspanning zijn, nu we ons allemaal hebben uitgesproken.’

De bond zelf kampt met financiële druk. In maart lanceerde TCA een GoFundMe-campagne om haar mentorprogramma, juridische ondersteuning en belangenbehartiging overeind te houden tot en met 2027. De organisatie die de stem van het vrouwenpeloton naar de UCI draagt, heeft zelf nog geen zekerheid over haar eigen voortbestaan.