Foto A.S.O. BIlly Ceusters
Vaarwel Vendée? Adieu Bernaudeau? Ploeg met historie onder druk
Het Franse wielrennen staat onder druk. Niet de absolute toplaag, want die is met Decathlon en Groupama-FDJ nog wel afgedekt. Nee, het is de laag eronder. Er is één team dat die malaise lijkt te ontwijken, maar dat team kun je bijna niet Frans noemen: de Rockets zijn enkel Frans vanwege de goklicentie. Anders zouden ze gewoon nog domicilie hebben onder de rook van Utrecht. Nu is dat enkel voor logistiek. De rest van het Franse wielrennen, dat lijkt andere koek. De teloorgang werd al wat aangekondigd: het verdwijnen van Arkéa en met TotalEnergies dat eind 2026 vertrekt, gaat er wat veranderen. Die laatste valt onder de Vendée-structuur van Jean-René Bernaudeau, die ooit ook met o.a. BBox, Europcar (mede gesponsord door de Vendée-regio) en DirectEnergie hoge ogen gooide in het peloton. Waar gaat dit heen?
De zomer van 2026 tikt door in de Vendée en op het bureau van Jean-René Bernaudeau in Essarts-en-Bocage ligt geen contract voor volgend jaar. “Ik zie geen wereld zonder een team uit de Vendée” zei hij eerder dit jaar tegen L’Équipe. Maar toch zal hij hard moeten werken om dat scenario te voorkomen.
TotalEnergies vertrekt eind dit seizoen als naamsponsor. De energiegigant is ook al een tijdje subsponsor bij Netcompany-INEOS. Zelfde prijs, meer bereik. Het bedrijf en SA Vendée Cyclisme maakten op 26 september 2025 in gezamenlijk overleg een einde aan een samenwerking die, inclusief de jaren onder Direct Énergie, tien seizoenen besloeg. Daarin haalde het team meer dan 130 overwinningen. Het is de volgende stap in de aftakeling van het Pro niveau in Frankrijk. Een jaar eerder verdween Arkéa-B&B Hôtels al uit het peloton. Begin 2026 zei Bernaudeau op Franceinfo: “Het voortbestaan van het team is op dit moment niet verzekerd.”
Wat een teams
De structuur achter Team TotalEnergies stamt uit 1984, toen zij als Système U het profpeloton introk. Bernaudeau, zelf oud-renner, nam het management over in 1995. Na vier jaar op lager niveau bouwde hij een regionale opleidingsschool, Vendée U, en keerde in 2000 terug als Bonjour. Daarna volgden Brioches La Boulangère (2003), Bouygues Télécom (2005), Europcar (2011) en Direct Énergie (2016), tot TotalEnergies in 2019 op het tenue verscheen.
Vooral de Europcar jaren waren schitterend. Tenminste, uit Frans perspectief dan. Pierre Roland en Thomas Voeckler zijn dé gezichten van dat tijdperk. Daarvoor, bij Bouygues waren het ook Voeckler en Sebastien Chavanel, die samen met ons eigen Stef Clement furore maakten. Maar ook mannen als Trofimov, Fedrigo en Lilian Calmejeane (ooit etappe winnaar in de Tour) zullen tot de verbeelding spreken.
Hard werken voor centen
Elke overgang van sponsor reddingswerk. Bernaudeau herinnerde er in L’Équipe zelf aan hoe Thomas Voeckler hem door de moeilijke periode vóór Europcar hielp. Toen hij met eerst Bouygues en toen ook BBox uiteindelijk bij de grote autoverhuurder uitkwam. De parallel met Emmanuel Hubert, die er niet in slaagde Arkéa overeind te houden, is interessant. Het verschil: Bernaudeau vond steeds opnieuw een partner. Die reputatie lijkt hem nu in te gaan halen.
Harde wereld van nu
Sponsoring in het wielrennen is altijd een uitdaging geweest. Mannen als Peter Post en Jan Raas moesten ook elke keer weer op zoek naar geldschieters. Wat heet: zelfs Movistar, inmiddels ook jaren in het peloton, zal stilletjes moeten zoeken naar nieuw geld. Het is de wereld van nu, waarin de zekerheid van gisteren, vandaag of morgen weg kan zijn. In juni 2025 sprak Patrick Pouyanné, CEO van TotalEnergies, nog over steun voor 2026 en het voornemen om na de Tour gesprekken te openen over 2027. Drie maanden later lag het einddatum vast: 31 december 2026.
In januari 2026 organiseerde Bernaudeau samen met teammanager Stéphane Heulot een informele ‘raad van wijzen’, waar oud-partners als Bouygues Telecom en La Boulangère aanschoven. Daar werd geen financiële belofte op tafel gelegd. Op 8 maart erkende Bernaudeau dat hij actief op zoek was naar een sponsor. Das meestal niet uit luxe. Nu zal er mogelijk snel nieuws komen over een deel van de structuur, maar een volledige oplossing, die ontbreekt.
Heulot koos voor zakelijke openheid: “We hebben geen zin om te jammeren of onszelf te beklagen. We nemen onze situatie, onze realiteit voor lief.” Transparantie zal het codewoord zijn.
Banen op de tocht
Er staat meer op het spel dan een teamnaam op een trui. Er zijn banen mee gemoeid en in het sociaal georienteerde Frankrijk is dat wel een ding. Ze zullen niet direct gaan staken, maar als het in totaal aan ongeveer honderd banen zijn, verspreid over de profploeg, de U19- en U23-structuur van Vendée U, dan is dat wel iets. Renner Jordan Jegat gaf toe dat de onzekerheid effect had op de ploeg, omdat het om werk en inkomen gaat.
Sportief levert de structuur behoorlijk. L’Équipe noteerde 5.236 UCI-punten en 13 zeges in het voorgaande seizoen. Bernaudeau noemde dat zelf “onverslaanbare prijs-kwaliteitverhouding”. Maar de ploeg draait dan wel deals, ze missen nu resultaat én een sponsor: in november 2025 tekende de ploeg een deal met CUBE als fietsleverancier voor 2026, inclusief de jeugdteams. De opleidingspiramide functioneert. Maar de top staat onder druk.
Van hoofd naar bijzaak
Het patroon is zichtbaar. TotalEnergies verruilde zijn teamsponsorschap voor een direct partnerschap met de Tour de France zelf, van 2026 tot 2028. Daarbij activeren ze ook via Netcompany-INEOS, dus ze zijn super zichtbaar. Grote merken kiezen steeds vaker voor zichtbaarheid bij evenementen boven de dagelijkse operatie van een ploeg. Voor een ProTeam met regionale wortels, dat afhankelijk is van wildcards voor de Tour, is dat een issue. Het zorgt er ook voor dat je de business case van een teamsponsoring wellicht anders moet aanpakken. Niet alleen maar logo plakken en zichtbaarheid.
Toch zijn er wel kansen hoor. Want kijk naar de Rabobank. Sponsorgoeroe Marcel Blijlevens fluisterde mij al eens in dat Rabo die naamsbekendheid en zichtbaarheid uit de wielerploegjaren toch wel ging merken. Hockey is leuk, maar doet minder dan een wielerploeg die ‘front, left and center’ in beeld is. Dat ze nu weer ingestapt zijn bij Visma, laat daar iets van zien. Dat de CEO een Belg is, heeft er waarschijnlijk ook mee te maken.
Het is een goed voorbeeld voor Bernaudeau. Die formuleerde zijn pitch tegenover L’Équipe als een les in schaalvoordeel: “Er is één sport die winstgevend is: erg duur als het om een nationaal project gaat, heel betaalbaar als het op Europees niveau plaatsvindt, en op wereldniveau is het een cadeautje.” Wielrennen als koopje op wereldniveau, dat is het verkoopargument. Of het genoeg is, weet niemand in de Vendée op dit moment. Wellicht dat Europcar nog weer instapt.
Het zal genieten worden de komende weken en maanden.
Er is in ieder geval één ploeg die niet direct zal rouwen als Bernaudeau faalt in zijn missie. Bij de Rockets kunnen ze TTE missen als kiespijn. Want een Franse ploeg minder op Pro niveau zorgt voor nog meer kans op die felbegeerde Wildcard, die van de A.S.O. voor de Tour van 2027. Mijn inschatting is, dat ze die sowieso wel gaan krijgen, maar als dat zonder de Franse concurrentie en bravoure van Bernaudeau kan, merci!